Bijeenkomst 1: (Sterren kijken)
De ontwikkeling van de sterrenkunde door de eeuwen heen: sterrenkunde voor de landbouw en religie, tijdsbepaling, zonnewijzers, navigatie op zee, de sextant, coördinatensystemen op aarde en aan de hemel, ecliptica, equator en lentepunt, kijkers, “star hopping”, “seeing”, “volgen”, demonstratie van een planetariumprogramma.

Bijeenkomst 2: (Structuur en Zon, aarde, maan)
Inleiding met een schets van de te gebruiken bekende begrippen; zon, aarde en maan: groottes en afstanden; de kalender, zonnedag en sterrendag, de onderlinge bewegingen van zon, aarde en maan, siderisch en synodisch, de seizoenen, de schijngestalten van de maan, zons- en maansverduisteringen, eb en vloed, de globale ouderdom van aarde en maan.

Bijeenkomst 3: (het Zonnestelsel)
De onderlinge verhoudingen van de afmetingen van de planeten en van de afstanden van de planeten tot de zon, een eerste idee over zwaartekrachtwerking, korte beschrijving van de planeten en hun belangrijkste manen, de beweging van de planeten langs de hemel, opposities en conjuncties.

Bijeenkomst 4: (het Zonnestelsel (vervolg), licht en spectra, het HR-diagram)
Het Zonnestelsel (vervolg): planetoïden, kometen, de Oortwolk en de Kuipergordel, botsingen en inslagen, elektromagnetische straling, spectraallijnen,  lichtsterkte, magnitudes, spectrale klassen, Hertzsprung-Russel diagram, chemische samenstelling van sterren, Doppler effect, roodverschuiving.

Bijeenkomst 5: (Soorten sterren, afstanden, gebruik HR)
Soorten sterren: hoofdreekssterren, witte dwergen, neutronensterren, rode reuzen, superreuzen, zwarte gaten; dubbelsterren (visueel, astrometrisch en spectroscopisch), veranderlijke sterren (bedekkingsveranderlijken, periodiek veranderlijken en sterexplosies); afstandsbepaling in het heelal via parallax, cepheïden, nova’s en supernova’s; eigen beweging van sterren, de eigen beweging van de zon; schatten van leeftijden en afstanden van stergroepen.

Bijeenkomst 6: (Sterren: de zon, stervorming en sterevolutie)
Soorten sterren; Massa-invloed op stergedrag; Energiebron van sterren; Soorten kernfusie; Zoneigenschappen: inwendige structuur, temperatuur, druk, lichtkracht, atmosfeer, zonnevlekken, zonnespectrum; Stervormingsfasen: instortende gaswolk, protoster, pre-hoofdreeksster, hoofdreeksster; Evolutie van sterren met de massa van de zon, 10 maal de zon en nog zwaarder; Sterrestanten: witte dwergen, neutronensterren, zwarte gaten; Supernovae; Variabele sterren: sterpulsatie.

Bijeenkomst 7: (Instrumentarium)
Optica, kijkers en telescopen, azimutale en equatoriale opstelling, radioschotels, interferometrie, ruimtetelescopen, filters, spectrografen, astrofotografie, missies naar planeten; het scala van elektromagnetische straling, kosmische straling, detectie van stof, neutrino’s en zwaartekrachtgolven.

Bijeenkomst 8: (Ons beeld van de Melkweg en Inleiding Kosmologie)
Ons beeld van de Melkweg: nevels en de diverse soorten ervan, sterrenstelsels en hun types, hoe groot is de Melkweg, het werk van Oort, de Melkweg in kaart gebracht, de verdeling van sterrenstelsels in de ruimte, actieve stelsels, botsende stelsels, stervormingsgebieden. Inleiding kosmologie: de uitdijing van het heelal, de Hubbleconstante, de oerknal, achtergrondstraling, ontstaan van sterren en sterrenstelsels, de vorming van zwaardere elementen, de toekomst van het heelal, de versnelde uitdijing.

Bijeenkomst 9: (Relativiteitstheorie)
De constante lichtsnelheid, Einstein en zijn postulaten; speciale relativiteitstheorie: tijdvertraging, lengtekrimp, gelijktijdigheid, ruimtetijd, massa en energie; de algemene relativiteitstheorie: gravitatie en versnelling, kromming van de ruimte en afbuiging van licht, gravitatielenzen, gravitationele roodverschuiving, tijddilatatie. Invloed van relativiteit op sterrenkunde.

Terug naar cursusaanbod

Cursusinformatie

  • vrijdag
  • 30 september
  • 7, 14 en 28 oktober
  • 4, 11, 18 en 25 november
  • 2 december
  • € 280,00
  • 10:00 - 12:30 uur
  • Inholland Alkmaar

Docenten Piet Cijsouw, Hans Klein Woud en Hans Dijkstra
De cursus wordt verzorgd door een drietal leden van de Alkmaarse Weer- en Sterrenkundige Vereniging “Metius”. Zij zijn allen gepensioneerd na een loopbaan waarin ze uitgebreide onderwijservaring hebben opgedaan. Piet Cijsouw (tevens coördinator van de cursus) studeerde wiskunde met sterrenkunde en was hoogleraar wiskunde in Eindhoven. Hans Klein Woud werkte als hoogleraar werktuigbouwkunde in Delft en voltooide na zijn pensionering een bacheloropleiding sterrenkunde aan de Leidse universiteit. Hans Dijkstra was docent wiskunde en heeft van jongs af aan het waarnemen van de sterrenhemel als hobby gehad.

Lesmateriaal
Iedere cursist krijgt toegang tot een website met actueel materiaal met o.a. de PowerPointpresentaties.

Ik wil mij aanmelden
(U wordt doorgeschakeld naar de website van Inholland Academy - erkend partner van HOVO Alkmaar).

Meld u aan voor de nieuwsbrief

Wilt u graag op de hoogte gehouden worden van het laatste nieuws van HOVO Alkmaar, zoals nieuwe cursussen en inspirerende lezingen en excursies? Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief. HOVO Alkmaar behandelt uw persoonlijke gegevens vertrouwelijk en verstrekt deze niet aan derden.